De les begeleiden
1. Jouw uitdaging · 5 minuten
Waarom lijkt een reeks AI-beelden soms zo op elkaar? Onderzoek welke keuzes ontbreken.
Lees samen het doel: Een poster met observaties en een eerlijkere, concretere prompt.
Schrijf wat je al weet en wat je wilt uitzoeken.
Spreek met de begeleider af welke tools en welk budget beschikbaar zijn.
Check: Je kunt in één zin zeggen wat je gaat maken of onderzoeken.
Tip: De docent kiest respectvolle voorbeelden. Geen kwetsende opdrachten of classificatie van kinderen.
2. Kijk zonder oordeel · 15 minuten
Een klein aantal beelden zegt niet alles over een model.
Bekijk met de docent een vooraf gecontroleerde set beroepsillustraties.
Noteer kleding, hulpmiddelen en omgeving, zonder mensen te beoordelen.
Check: Je bent klaar als: je beschrijft wat je ziet zonder conclusies over personen.
Tip: Laat de leerling de keuze toelichten. Controlepunt: Je beschrijft wat je ziet zonder conclusies over personen. De docent kiest respectvolle voorbeelden. Geen kwetsende opdrachten of classificatie van kinderen.
3. Zoek wat ontbreekt · 20 minuten
Eenzijdige voorbeelden kunnen ons beeld vernauwen.
Tel welke omgevingen en rollen voorkomen.
Bespreek wat je niet ziet.
Gebruik geen gevoelige of kwetsende categorieën.
Check: Je bent klaar als: je noemt de omvang en beperking van je voorbeeldenset.
Tip: Laat de leerling de keuze toelichten. Controlepunt: Je noemt de omvang en beperking van je voorbeeldenset. De docent kiest respectvolle voorbeelden. Geen kwetsende opdrachten of classificatie van kinderen.
4. Maak een preciezere opdracht · 15 minuten
Een eerlijke opdracht geeft ruimte aan verschillende mogelijkheden.
Beschrijf een team met verschillende taken en hulpmiddelen.
Maak of bespreek een tweede versie.
Check: Je bent klaar als: je verandert de opdracht op basis van een waargenomen patroon.
Tip: Laat de leerling de keuze toelichten. Controlepunt: Je verandert de opdracht op basis van een waargenomen patroon. De docent kiest respectvolle voorbeelden. Geen kwetsende opdrachten of classificatie van kinderen.
5. Presenteer voorzichtig · 10 minuten
“In onze voorbeelden” is nauwkeuriger dan “AI doet altijd”.
Maak een poster met drie observaties, één beperking en jouw verbeterde prompt.
Bespreek de formulering met de docent.
Check: Je bent klaar als: je conclusie gaat niet verder dan je voorbeelden.
Tip: Laat de leerling de keuze toelichten. Controlepunt: Je conclusie gaat niet verder dan je voorbeelden. De docent kiest respectvolle voorbeelden. Geen kwetsende opdrachten of classificatie van kinderen.
6. Laat zien, kijk terug en bewaar · 10 minuten
Jouw eindproduct: Een poster met observaties en een eerlijkere, concretere prompt.
Laat een klasgenoot jouw resultaat bekijken. Vraag één concrete tip.
Schrijf wat jij bedacht, wat AI hielp doen en wat je hebt gecontroleerd.
Controleer je stappen, doe de vijf quizvragen en open Mijn lesportfolio.
Download het lesbestand en portfolio. Media bewaar je apart in de maaktool.
Check: Je hebt een bewaard resultaat en kunt één eigen keuze uitleggen.
Tip: Reserveer de laatste minuten voor daadwerkelijk downloaden en openen van het bestand. Laat geen leerling aannemen dat een preview al een export is.
Leerlingwerkblad
Mijn avatar of kleur: ____________________
1. Jouw uitdaging
Je kunt in één zin zeggen wat je gaat maken of onderzoeken.
2. Kijk zonder oordeel
Je bent klaar als: je beschrijft wat je ziet zonder conclusies over personen.
3. Zoek wat ontbreekt
Je bent klaar als: je noemt de omvang en beperking van je voorbeeldenset.
4. Maak een preciezere opdracht
Je bent klaar als: je verandert de opdracht op basis van een waargenomen patroon.
5. Presenteer voorzichtig
Je bent klaar als: je conclusie gaat niet verder dan je voorbeelden.
6. Laat zien, kijk terug en bewaar
Je hebt een bewaard resultaat en kunt één eigen keuze uitleggen.
Differentiatie
Starter: Werk met één voorbeeld en je begeleider aan: patronen in voorbeelden beschrijven.
Door: Vergelijk twee versies en oefen: een observatie van een conclusie scheiden.
Uitdaging: Ontwerp een eigen variant en laat een ander testen of je uitleg klopt: een opdracht inclusiever formuleren.
Zonder internet of AI
Voer de vier kernopdrachten met papier, tekeningen en de vooraf gekozen voorbeeld- of bronkaarten uit. Waar AI een voorstel zou doen, schrijft een klasgenoot een voorstel volgens jouw prompt. Label dit als rollenspel. Bewaar opdracht, voorstel, controle en verbetering naast elkaar. Eindproduct: Een poster met observaties en een eerlijkere, concretere prompt.
Bespreekvragen
- Wat kun je uit drie afbeeldingen concluderen?
- Welke keuze veranderde jouw resultaat?
- Wat kun je nog niet met zekerheid zeggen?
Veelvoorkomende valkuilen
- Een voorbeeld of simulatie als echte live AI-uitvoer presenteren.
- Tegelijk veel instellingen veranderen en daardoor niet weten wat effect had.
- Alleen de preview bekijken en vergeten werk te bewaren.
Antwoorden bij de quiz
1. Ik kan beschrijven wat in die drie voorkomt, niet wat AI altijd doet. — Ik kan beschrijven wat in die drie voorkomt, niet wat AI altijd doet.
2. Een poster met observaties en een eerlijkere, concretere prompt. — Bewaar je keuzes en leg uit hoe het resultaat tot stand kwam.
3. Je adres of wachtwoord — Gebruik fantasie en lesmateriaal. Privégegevens horen niet in je opdracht.
4. Ik controleer prijs en budget met de begeleider — De modelkeuze en instellingen bepalen de kosten. Start alleen binnen de afspraken.
5. Wat ik koos, wat AI deed en wat ik controleerde — Jouw keuzes en controle zijn onderdeel van het leren.
Informatie voor ouders
In deze les werkt uw kind aan “Vooroordelen ontdekken”. Het maakt keuzes, onderzoekt voorbeelden en controleert resultaten. AI is een hulpmiddel, geen bron die altijd gelijk heeft. De les heeft ook overleg en een activiteit zonder scherm. Vraag wat uw kind zelf bedacht en wat het heeft gecontroleerd. Werk wordt niet automatisch openbaar gedeeld.
Wat onthouden we?
- patronen in voorbeelden beschrijven.
- AI kan afwijken: controleer het resultaat.
- Jij kiest wat je bewaart en kunt je keuze uitleggen.
Aanknopingspunten bij digitaal creëren, kritisch onderzoeken en verantwoord AI-gebruik. Geen SLO-keurmerk of bewezen leerwinst.